عنوان مقاله
     تاریخ و زمان درج     1395/03/01     17:49:52 انتشار این فایل

ملیله زنجان

ملیله زنجان

بر اساس کشفیات باستان شناسی ، قدیمی ترین اشیایی که می توان ریشه ی ملیله ایران را در آن جستجو کرد ، متعلق به دوره ی هخامنشیان می باشد . در دوران ساسانی نیز صنعتگران فلزکار و مخصوصا نقره کاران ظروف گران قیمت و سرشار از ذوق و سلیقه ی هنری خود را برای مصرف طبقات مرفه جامعه می ساختند و در راه خلق این آثار بسیار ظریف و هنرمندانه تمامی استعداد خود را به کار می گرفتند . در برخی موارد نیز استفاده از سنگ های قیمتی ، زیبایی این اشیا را دو چندان می نمود .

متاسفانه بسیاری از آثار مربوط به دوره ی تاریخی مذکور در زمان حمله اعراب ( به دلیل گرانبها بودن اشیا نقره ای و سبک بودن وزن آن ) به غنیمت برده شد .

آنچه که طی چند قرن اخیر در اثر کاوش های باستان شناسی و یا به طور تصادفی از مناطقی نظیر شوش ، همدان و گنجینه جیحون بدست آمده است ، نشانگر وجود هنر ملیله سازی در ایران و نیز نشان از مهارت و استادی صنعتگران ملیله ساز قبل از میلاد می باشد . پروفسور ( آرتور اپهام پوپ ) در کتاب شاهکار های هنر ایران  ضمن اشاره به زرگری و نقره کاری در سال های بعد از ظهور اسلام به آثاری از ملیله متعلق به قرن 12 میلادی اشاره کرده است . از آنجا که اشیا ملیله از طلا و نقره ساخته می شوند و می توان به راحتی آنها را ذوب کرده و مجددا مورد استفاده قرار داد به همین جهت ملیله به صورت محدود در تبریز و برخی شهرها رواج دارد . که البته ملیله زنجان به خاطر اصالت نقوش و همچنین ظرافت منحصر به فرد آن در مجموع از کیفیت بالایی برخوردار است و همچنین این هنر به نوبه خود جایگاه ویژه ای در بین رشته های برجسته صنایع دستی ایران دارد . هم اکنون ملیله سازی در  شهر زنجان از رونق چشمگیری برخوردار است .

درباره تاریخچه ملیله زنجان اطلاعات جامعی در دست نیست ولیکن از دو طریق می توان به قدمت این هنر ارزنده پی برد :

1 - نوشته ها و سفر نامه سیاحانی که به این منطقه سفر کرده و از هنر زیبای ملیله کاری در این منطقه یاد کرده اند .

2 - آثار باقی مانده ملیله بسیار اندکی که در دست می باشد و اکثرا متعلق به دو سده اخیر می باشد . در کتب تاریخی که اشاراتی درباره زنجان دارند از میان صنایع شهر زنجان بیش از هر چیز از صنعت فلزکاری منطقه آن سخن گفته اند از آنجا که ملیله کاری نیز یکی از شاخه های فلزکاری است می توان مسیر حرکت آن را در بطن فلزکاری منطقه جستجو کرد . با توجه به رونق هنری شهر زنجان در دوره ی هخامنشیان ، اشکانیان و ساسانیان ، فلزکاری  نیز که از صنایع پیشرفته در هر یک از این تمدن هاست ، در این منطقه وجود داشته است .

سابقه ملیله کاری در زنجان از قرن دهم هجری ، به بعد روشن و مشخص است (( فردریک ریچارد )) مستشرق اروپایی ، در سفرنامه خود می نویسد : (( شهر زنجان که شهر کوچکی است نقره و ملیله کاری این شهر پر زرق و برق است )) .

هنرمندان زنجانی در دهه های اخیر ، به تدریج بر انواع این دست ساخته های زیبا افزوده اند ، شاید بتوان بیشترین رونق این هنر - صنعت را در زنجان ، دوران سلجوقی دانست و همچنین بر اساس آثار زیبای باقی مانده از دوره ی صفوی ، این دوره را اوج شکوفایی هنر ملیله دانست .

ملیله ی نقره شاخص بوده ولی ملیله ی طلا نیز در زرگری های شهر مخاطبان خاص خود را دارد .

تولیدات ملیله شامل : سرویس چایخوری ( پایه استکان - قندان - قاشق چایخوری - سینی ) کاسه و بشقاب - قاب آیینه و شمعدان - گلدان - قاب عکس - زیور آلات - ظرف شکلات - جعبه جواهرات و . . . می باشد .

 

 

بازگشت

ملیله زنجان

اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی

نظرات کاربران
نام:  
ایمیل:  
متن دیدگاه:

 
کانال تلگرام فروشگاه اینترنتی شُوال